Strona główna Ogólna Czy odsetki od kredytu zaciągniętego przez spółkę na wypłatę dywidendy stanowią dla...

Czy odsetki od kredytu zaciągniętego przez spółkę na wypłatę dywidendy stanowią dla niej koszt uzyskania przychodu?

389
PODZIEL SIĘ

Zgodnie z ogólną regułą odsetki od zaciągniętej pożyczki lub kredytu faktycznie zapłacone na rzecz pożyczkodawcy lub kredytodawcy winny stanowić koszt uzyskania przychodu – oczywiście o ile będą odpowiadać ogólnym wymogom z art. 15 ust. 1 Ustawy o CIT. Zgodnie z powołanym przepisem Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 (…)”.

Zatem jeśli kredyt lub pożyczka zostały zaciągnięte po to, aby spółka mogła osiągać dalsze przychody lub dla zachowania lub zabezpieczenia źródła przychodów – wówczas faktycznie zapłacone odsetki stanowić winny być zaliczane do kosztów podatkowych.

Co w przypadku zaciągnięcia kredytu na wypłatę dywidendy na rzecz wspólników czy akcjonariuszy??

Jednym z podstawowych uprawnień Zwyczajnych Zgromadzeń Wspólników lub Akcjonariuszy jest możliwość podjęcia decyzji na temat podziału zysku – i to nie tylko zysku za poprzedni rok obrotowy, lecz także zysków zapisanych na kapitałach spółki a osiągniętych w latach poprzednich. Samo istnienie pozycji bilansowej zysk za poprzedni rok obrotowy czy też kwot zapisanych na np. kapitale zapasowym – nie oznacza oczywista, że spółka faktycznie dysponuje kwotą do podziału. W takim przypadku nie jest wykluczone posłużenie się finansowaniem zewnętrznym, właśnie w postaci zaciągnięcia kredytu lub pożyczki, dla realizacji należności dywidendowych wspólników lub akcjonariuszy.

I tutaj pojawia się pytania, czy odsetki od tego typu kredytów lub pożyczek mogą stanowić dla spółki koszt uzyskania przychodu.

W powyższym temacie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny. W dniu 12 grudnia 2011 r. powiększony skład Naczelnego Sądu Administracyjnego udzielił odpowiedzi na pytanie prawne skierowane w tej sprawie, podejmując uchwałę w sprawie o sygn. II FPS 2/11. W uchwale tej przesądzono, że wydatki na odsetki związane z zaciągniętym przez spółkę z o.o. kredytem na wypłatę dywidendy nie mogą stanowić kosztów podatkowych. NSA uznał, że w analizowanym stanie faktycznym istotne jest ustalenie celu, na jaki zaciągnięty został ów kredyt. Zdaniem NSA jedynie odsetki od „kredytu związanego z uzyskaniem przychodów bądź zachowaniem (zabezpieczeniem) źródła przychodów” mogą stanowić koszty uzyskania przychodów. W przypadku kredytu na wypłatę dywidendy związek taki zdaniem NSA nie występuje. Zaznaczyć przy tym trzeba, że ww. uchwała NSA stanowiła wyłom od obowiązującej do tej daty w zasadzie jednomyślnej linii orzeczniczej, która nie kwestionowała zaliczenia ww. odsetek do kosztów uzyskania przychodów.

Obecna linia orzecznicza pozostaje zatem zdecydowanie niekorzystna dla podatników. Wyrazem tego jest np. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2013 r., sygn. akt II FSK 2023/11, w którym sąd ten stwierdził, m.in. że W uchwale składu 7 sędziów z dnia 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II FPS 2/11, Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że “odsetki oraz inne wydatki związane z kredytem zaciągniętym przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością na wypłatę dywidendy należnej jej udziałowcom, zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2000 r., Nr 54, poz. 654 ze zm.), nie są kosztem uzyskania przychodów tej spółki” (uchwała opublikowana w: ONSAiWSA z 2012 r., nr 2, poz. 21, oraz w: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Wyrażony tu przez Naczelny Sąd Administracyjny pogląd należy odnosić do rozpatrywanej sprawy, gdyż uchwała został podjęta w analogiczym stanie prawnym niezmienionego unormowania art. 15 ust. 1 u.p.d.o.p. W literaturze przedmiotu podkreśla się, iż niezależnie od tego, że uchwała składu siedmiu sędziów NSA jest wiążąca w danej sprawie (art. 187 § 2 p.p.s.a.), ma ona tzw. ogólną moc wiążącą, wynikającą z art. 269 § 1 p.p.s.a. Ostatnio wymieniony tu przepis nie pozwala bowiem żadnemu składowi sądu administracyjnego rozstrzygnąć innej sprawy w sposób sprzeczny ze stanowiskiem zawartym w uchwale powiększonego składu NSA. Skład, który nie aprobuje wspomnianego stanowiska, może jedynie ponownie przedstawić dane zagadnienie odpowiedniemu składowi powiększonemu NSA (zob. B. Gruszczyński w: B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 441.). Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym składzie, podziela pogląd zawarty w powoływanej uchwale składu 7 sędziów NSA z dnia 12 grudnia 2011 r”.

W konsekwencji planując wypłatę dywidendy spółki powinny mieć na uwadze ww. stanowiska sądów administracyjnych i ostrożnie planować wypłaty dywidendy przy braku środków na ich realizację.  Chyba, że wreszcie jakiś skład orzekający zbuntuje się przeciwko takiemu stanowisku i NSA ponownie będzie musiał sprawą tą się zająć.

GM.

Potrzebujesz porady prawnej lub podatkowej?

Wpisz swoje zapytanie. A nasi specjaliści udzielą kompleksowej porady.

Zadanie pytania nic nie kosztuje. Nasi specjaliści skontaktują się z Tobą w ciągu 24h.